Saoráil Faisnéise (SF)

Sonraítear san Acht um Shaoráil Faisnéise (SF), 2014 a tháinig i bhfeidhm an 14 Deireadh Fómhair 2014, na trí cheart reachtúla seo a leanas:

ceart dlíthiúil a bheith ag gach duine teacht ar fhaisnéis a choimeádann comhlachtaí poiblí fúthu;

ceart dlíthiúil a bheith ag gach duine go leasaítear faisnéis oifigiúil a bhaineann leis/léi nuair a bhíonn sé neamhiomlán, mícheart nó míthreorach;

ceart dlíthiúil chun cúiseanna a fháil ar chinntí a dhéanann difear duit féin.

Dearbhaítear san Acht an ceart atá ag baill den phobal chun teacht a bheith acu ar fhaisnéis oifigiúil a mhéid agus is féidir ar aon dul le leas an phobail agus an ceart i leith príobháideachas daoine aonair. Tá an tAcht in ainm is rochtain phoiblí a cheadú ar fhaisnéis atá á coimeád ag comhlachtaí poiblí NACH mbíonn ar fáil go rialta trí fhoinsí eile. Bíonn teacht ar fhaisnéis faoin Acht faoi réir díolúintí áirithe agus baineann nósanna imeachta agus teorainneacha ama ar leith leis.

Cuireann an Roinn faisnéis ar fail go rialta faoi láthair don phobal maidir lena feidhmeanna, gníomhaíochtaí agus scéimeanna. Leanfaidh fáil neamhfhoirmiúil a bheith ar an bhfaisnéis sin gan aon ghá a bheith leis na hAchtanna SF a úsáid.

Conas Iarraidh ar Shaoráil Faisnéise a dhéanamh

Tagann na taifid seo a leanas laistigh de scóip an Achta:

- gach taifead a bhaineann le faisnéis phearsanta atá a choimeád ag an Roinn gan aird ar cathain a cruthaíodh iad;

- gach taifead eile a cruthaíodh ó tosaíodh Acht 1997;

- aon taifid eile atá riachtanach chun tuiscint a fháil ar thaifead reatha.

Tá dualgas orainn freagairt ar iarraidh SF laistigh de 4 seachtaine.

Ba cheart iarrataí ar fhaisnéis faoin Acht SF maidir leis an Roinn Cosanta, Cosaint Shibhialta nó Bord na nArm-Phinsean a sheoladh chuig:

An Oifig um Shaoráil Faisnéise,
An Roinn Cosanta,
Bóthair an Stáisiúin,
Droichead Nua,
Contae Chill Dara,
W12 AD93

Guthán : +353 (45) 49 2407

nó ar ríomhphost: foi@defence.ie

Nóta: Déileálfar le hiarratais ar fhaisnéis faoin Acht SF maidir leis na Fórsaí Cosanta trí Oifigeach SF na bhFórsaí Cosanta. Féach, le do thoil, sonraí na bhFórsaí Cosanta – ar www.military.ie

Ba cheart d’iarratais a bheith i scríbhinn agus ba cheart go ndéanfaidís an méid seo a leanas:

1. Tagairt don Acht um Shaoráil Faisnéise.

2. A mhéid faisnéis agus is féidir a thabhairt faoi na taifid atá á lorg. Má bhíonn deacracht agat an fhaisnéis bheacht a shainaithint a theastaíonn uait, beimid sásta cabhrú leat chun d’iarraidh a ullmhú.

3. A shonrú cén fhormáid ina mian leat aon taifid a scaoiltear a fháil.

4. Má tá faisnéis phearsanta á hiarraidh agat, iarrtar ort foirm éigin d’aitheantas a chur san áireamh, e.g. cóip de cheadúnas tiomána, pas, etc. lena chinntiú nach gcuirtear é seo ar fáil ach dóibh siúd amháin atá i dteideal é a fháil.

An ngearrtar muirear chun faisnéis a fháil faoin Acht SF?

Ní ghearrtar aon mhuirear chun iarraidh a sheoladh ar aghaidh. Maidir le hiarrataí neamhphearsanta, féadtar muirir eile a ghearradh don am a caitheadh le taifid a aimsiú agus ar aon chostais atáirgthe a thaibhigh an Roinn chun an t-ábhar a sholáthar duit a d’iarr tú (muirir chuardaigh, aisghabhála agus chóipeála). Nuair is ionann an costas cuardaigh, aisghabhála agus cóipeála agus níos lú ná €101, ní ghearrtar aon táille.  Nuair is ionann an costas cuardaigh, aisghabhála agus cóipeála agus os cionn €500 ach faoi bhun €700, ní féidir níos mó ná €500 a ghearradh. Nuair is ionann an costas cuardaigh, aisghabhála agus cóipeála agus níos mó ná €700, féadfaidh an comhlacht a dhiúltú chun an iarraidh a phróiseáil. Cuirfear sonraí faoi na muirir féin a bhaineann le d’iarraidh in iúl duit i scríbhinn. Leagtar amach liosta de na táillí ábhartha thíos:

Liosta Táillí

  • Ní ghearrtar aon mhuirear chun iarraidh a sheoladh ar aghaidh
  • Cuardach agus Aisghabháil – €20 san uair (i gcás iarrataí a sháraíonn an costas íosta €100 i dtaobh cuardaigh, aisghabhála agus cóipeála), faoi réir na dteorainneacha a luaitear thuas.
  • €0.04 an bhileog le haghaidh fótachóipe
  • Táille ar athbhreithniú inmheánach €30 (€10 do shealbhóirí cárta leighis)
  • Achomharc leis an gCoimisinéir Faisnéise €50 (€15 do shealbhóirí cárta leighis)

Nóta:

Ní ghearrtar aon mhuirear mura bhfuil sna taifid atá i gceist ach faisnéis phearsanta a bhaineann leis an iarratasóir, murab ann do líon mór taifead.

Cad a tharlaíonn mura bhfuilim sásta leis an gcinneadh a rinneadh ar m’iarraidh SF?

Féadfaidh tú achomharc a dhéanamh ar aon chinneadh a d’eisigh an Roinn seo trí scríobh chuig an Oifig um Shaoráil Faisnéise Oifig agus Athbhreithniú Inmheánach a lorg ar an gceist. Féadtar táille €30 (€10 do shealbhóirí cárta leighis) a ghearradh dá leithéid d’achomharc. Ní ghearrtar aon táille ar iarratais ar athbhreithniú inmheánach a bhaineann le faisnéis phearsanta amháin a bhaineann leat féin nó le cinneadh chun táille nó éarlais a ghearradh.

Ba cheart duit d’achomharc a dhéanamh laistigh de 4 seachtaine ó dháta na freagartha (b’fhéidir go gceadófar achomhairc dhéanacha faoi chúinsí áirithe, áfach). Is éard a bhainfidh leis an achomharc ná athbhreithniú iomlán ar an gceist ag comhalta foirne níos sinsearaí den Roinn agus cuirfear cinneadh in iúl duit laistigh de 3 seachtaine.

Cad a tharlaíonn mura bhfuilim sásta leis an gcinneadh a rinneadh ar an athbhreithniú inmheánach?

Féadfaidh tú achomharc a dhéanamh ar an gcinneadh laistigh de shé mhí trí scríobh chuig Oifig an Choimisinéara Faisnéise. Má dhéanann tú achomharc, déanfaidh an Coimisinéir Faisnéise imscrúdú agus breithniú iomlán ar an gceist agus eiseoidh sé/sí cinneadh úr.

Ba cheart na hachomhairc go léir a sheoladh chuig:

An Coimisinéir Faisnéise,
18 Sráid Líosain Íochtarach,
Baile Átha Cliath 2.
D02 HE97

Guthán: +353 (1) 639 5689
Ríomhphost: info@oic.ie

Féadtar táille €50 (€15 do shealbhóirí cárta leighis) a ghearradh dá leithéid d’iarratas. Arís eile, ní ghearrtar aon táille ar achomhairc le hOifig an Choimisinéara Faisnéise a bhaineann le faisnéis phearsanta amháin i dtaca leat féin nó le cinneadh chun táille nó éarlais a ghearradh.